Ngày nay, những hiện tượng xảy ra phổ biến như hoang phí vung tiền lẻ tràn ngập khắp nơi, mê muội cầu tài lộc, chen lấn xô đẩy… tạo nên những hình ảnh xấu trong các mùa lễ hội. Chúng tôi xin chia sẻ lại bài phỏng vấn Thạc sĩ Trần Văn Phương (Giảng viên Khoa Văn hóa – Phát triển, HV Báo chí và tuyên truyền) của báo Việt Nam Net để làm rõ những nhận thức sai lệch về Phật giáo của nhiều người dân hiện nay.

THẦN THÁNH HÓA ĐỨC PHẬT

Phật Giáo không phải là tôn giáo bản địa của người Việt, đó là một tôn giáo ngoại lai có nguồn gốc từ Ấn Độ. Phật Giáo được du nhập vào Việt Nam không hoàn toàn trực tiếp mà thông qua một vài nước thứ ba. Vì vậy Phật Giáo tại Việt Nam đã có ít nhiều sự thay đổi và không còn nguyên bản như chính nơi xuất phát của nó. Vì vậy Phật Giáo ở Việt Nam có rất nhiều dòng khác nhau.

Nhưng nguy hại ở chỗ, một số bộ phận người dân đã bị nhận thức không đúng về Đức Phật so với giá trị nguyên bản. Lối tiếp nhận đơn giản kiểu quan niệm của nhiều người Việt cho rằng Đức Phật trở thành một vị thần thánh có nhiều phép thần thông. Họ cho rằng Đức Phật càng gần gũi với họ càng tốt để dễ dàng ban phát, phù hộ cho mình. Điều này dẫn đến tình trạng họ tìm đến Đức Phật để cầu xin cho mình những giá trị thực tiễn như tiền tài, may mắn, địa vị,… trong cuộc sống mà quên đi rằng Đức Phật chỉ là là một nhà tư tưởng và họ mới chính là chủ thể quyết định chính cuộc sống của mình.

Tượng Phật Thích Ca Mâu Ni bằng gỗ lớn nhất Việt Nam
Tượng Phật Thích Ca Mâu Ni bằng gỗ lớn nhất Việt Nam

Phật Giáo là một tư tưởng triết học lớn, do đức Thích Ca Mâu Ni là người khởi xướng. Chính vì vậy hình tượng Đức Phật là đại diện Phật Giáo chính là đại diện cho những tư tưởng triết học và giáo lý mà bản thân Phật Giáo muốn quảng bá. Đó là những lời khuyên răn về việc hướng thiện, về luật nhân quả tức là tự mình làm việc thiện sẽ nhận lại cho mình những điều tốt đẹp.

Chính vì vậy người đến với Phật không phải để cầu xin ban phát những điều tốt cho mình mà để tìm đến những giáo lý của Phật Giáo để phải tự xuất phát từ bản thân mình làm những việc thiện thì mới mong tự nhận lại cho mình những điều tốt đẹp. Vì vậy Đức Phật ở đây chỉ mang ý nghĩa như một nhà tư tưởng chứ không phải là một vị thần thánh.

CHÙA NÀY THIÊNG HƠN CHÙA KIA?

Ngày nay, do nhiều tác động của cuộc sống vật chất đặc biệt là sự kém hiểu biết một bộ phận người dân do chỉ đến với Phật Giáo theo tư cách là những người không nghiên cứu hay tu hành, cộng thêm tâm lý đám đông mới dẫn sự lệch lạc như vậy. Chính vì nhận thức sai nên dẫn đến những hành động chưa đúng thậm chí là sai lệch gây ra nhiều sự biến tướng trong các hoạt động văn hóa tâm linh.

Cùng thờ một Đức Phật mà nhiều người lại tin rằng chùa này thiêng hơn chùa kia?

Không có chuyện chùa này thiêng hơn chùa kia
Không có chuyện chùa này thiêng hơn chùa kia

Người đến thờ Phật để tu bản thân mình chứ không phải coi Đức Phật như một vị thánh đem đi điều không may mang đến điều tốt lành mà coi thánh nơi này thiêng hơn thánh nơi khác. Do đó, không có chuyện Đức Phật ở chùa Hà lại thiêng hơn ở chùa Thánh Chúa trong đại học Sư phạm Hà Nội gần đó.

DÂN DÃ HÓA ĐỨC PHẬT

Việc thờ cúng tổ tiên không phải là một tôn giáo nhưng khi bắt đầu khấn nhiều người lại khấn câu đầu tiên là “Nam mô a di đà phật”. Tín ngưỡng thờ mẫu không phải là Phật giáo, nhưng khi nhiều người đến phủ Tây Hồ, phủ Dầy,… câu đầu tiên khấn cũng lại là “Nam mô a di đà phật”.

Ngoài ra, chùa là thánh đường thờ Phật nhưng nhiều nơi lại đưa cả thờ Mẫu là một tín ngưỡng nguyên thủy của người Việt thế kỉ 16 vào trong chùa. Thậm chí ngay cả đức thánh Trần Hưng Đạo cũng được vào trong chùa thờ cùng với Phật.

Hay là chuyện đi chùa thì lại cúng mặn, đốt vàng mã, thắp hương, công đức tiền lẻ bừa bãi…  tất cả cũng đều bắt nguồn từ nhận thức sai lệch hoặc thiếu hiểu biết của người dân khi đến cửa Phật…

Để hiểu rõ hơn về các nghi thức cũng như nguồn gốc về các nghi thức khi tới cửa Phật làm sao cho đúng, xin mời quý bạn xem bài viết này: Đi chùa lễ Phật như thế nào cho đúng?

https://www.youtube.com/watch?v=dQxzl8k2XTE

Cảm nhận của bạn?