Chùa An Xá xưa thuộc tổng Đại Phong, huyện Lệ Thủy, nay thuộc xã Lộc Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình, cách huyện lỵ chừng 8km về phía Tây.

Chùa An Xá là ngôi chùa di tích lịch sử – văn hóa quốc gia nằm ngay bên cạnh nhà Đại tướng tại làng An Xá. Đây là ngôi chùa mà mỗi lần về thăm nhà, thăm quê, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đều dành thời gian tới thăm và dâng hương lễ Phật.

Kiến trúc chùa An Xá

Chùa An Xá được xây dựng vào khoảng đầu thế kỷ XIX, trên một khoảnh đất cao ở cuối làng, theo hướng Bắc – Nam. Chùa có mặt trước xây theo dạng tường – Tam quan, phần trên ở giữa nhô cao, đắp nổi hình rồng.

Trên cùng là ba chữ: “An Xá Tự”, hai bên có hai con hạc đứng trên lưng rùa chầu vào nhau. Từ một hình thức 4 cột trụ biểu liên kết, lớp mái thành cổng chùa, qua sân vườn là tới chùa An Xá.

Trong kháng chiến chống thực dân Pháp, di tích chùa An Xá đã bị giặc Pháp đốt phá, vì chúng cho rằng chùa là nơi ẩn náu, tụ họp của cán bộ Việt Minh. Sau kháng chiến chống Pháp, chính quyền địa phương đã có bước tu sửa, tôn tạo bằng công sức tiền của nhân dân địa phương. Thời kỳ chống Mỹ, máy bay giặc đã nhiều lần ném bom, bắn phá chùa, làm cho di tích lịch sử này thành phế tích. Ngôi chùa được trùng tu, xây dựng vào năm 1994.

Chùa An Xá là di tích cách mạng gắn liền với những sự kiện lịch sử sôi động hào hùng, của những ngày đầu thành lập đảng, của thời kỳ vận động dân tộc, dân chủ 1936 – 1939, đặc biệt là của thời kỳ cách mạng giải phóng dân tộc. Nơi đây, ngày 2/7/1945 đã diễn ra hội nghị đại biểu các Đảng bộ trong toàn tỉnh, chuẩn bị mọi mặt cho cuộc Tổng khởi nghĩa giành chính quyền ở Quảng Bình tháng 8 năm 1945.

Chùa An Xá đã được các chiến sĩ cộng sản từng hoạt động trên địa bàn về thăm nhiều lần như các đồng chí: Võ Nguyên Giáp, Đoàn Khuê, Trần Hữu Dực và nhiều vị cán bộ cao cấp của Đảng, Nhà nước và Quân đội.

Được sự quan tâm của Nhà nước và các cấp chính quyền, chùa An Xá đã được trùng tu, tôn tạo và đã phát huy tác dụng. Di tích chùa An Xá là địa chỉ đỏ chứng minh cho bao thế hệ những người con Quảng Bình tìm về để tưởng nhớ, để nhắc nhở động viên nhau phát huy truyền thống cách mạng, quyết tâm xây dựng quê hương “Hai giỏi” ngày càng giàu đẹp.

Cảm nhận của bạn?