Trong mỗi chúng ta bất cứ ai cũng có những phẩm chất, những điểm mạnh và điểm yếu khác nhau, chúng được biểu hiện ra bên ngoài bằng nhiều hình thức cũng như nhiều cách khác nhau. Có người khá tự tin về những gì mình đang có, nhưng lại có một số người tự ti, rụt rè vì nghĩ mình không bằng người khác hay mình quá yếu kém. Có thể nói bệnh tự ti là một căn bệnh ảnh hưởng khá nhiều đến kết quả công việc, học tập của chúng ta.

Bệnh tự ti là gì?

Bệnh tự ti là bệnh tự đáng giá thấp mình, là trạng thái mà con người cảm thấy mình luôn yếu kém trước người khác về một sự việc nào đó. Chính vì vậy người tự ti luôn thu mình vào vỏ ốc nhỏ bé và không dám thể hiện mình trước người khác, càng không dám thể hiện trước đám đông. Bệnh tự ti là một dấu hiệu của tâm lý mặc cảm về thân phận nên không dám tranh luận hay thể hiện mình trước người khác. Những người mắc bệnh này  rất khó thành công trong cuộc sống, tự ti làm cho họ khó có thể hòa nhập được với tập thể, đồng đội, cộng đồng và đôi khi chỉ mang tính tương đối, có nghĩa là trong một lĩnh vực nào đó người ta rất tự ti, nhưng ngược lại ở một lĩnh vực khác thì không. Đôi khi cái gì khá quen thuộc diễn ra liên tục trong một khoảng thời gian dài làm cho người ta quen dần thì sẽ không cảm thấy tự ti và ngược lại. Tự ti làm ảnh hưởng đến sự phát triển con người đặc biệt là sự phát triển các mối quan hệ cá nhân, hạn chế các cơ hội học hỏi, giao lưu, trao đổi, cũng như khả năng hiểu và diễn đạt trong mối quan hệ.

Nguyên nhân dẫn đến bệnh tự ti là gì?

Bản thân người tự ti đã có một kinh nghiệm đau thương họ thường mặc cảm bản thân và nó xuất phát từ sự vô thức cá nhân. Hoặc là do có sự khiếm khuyết về cơ thể nên bị hạn chế một phần năng lực nào đó dẫn đến việc gặp quá nhiều thất bại. Cũng có thể là do những mâu thuẫn trong truyền thống văn hóa gia đình.

Tác hại của bệnh tự ti là gì?

Bản thân người tự ti không đủ dũng cảm để thể hiện bản thân hay làm bất cứ việc gì. Là một virut làm lây truyền tính cách giữa người này với người khác. Thể hiện sự suy kém của môi trường giáo dục và của người nuôi dưỡng . Để khắc phục mặc cảm tự ti thì bản thân ta phải giáp mặt với mặt cảm đó ý thức được là ta mang mặc cảm, biết được vì sao mình có mặc cảm đó và cần có sự động viên về mặt tinh thần của mọi người xung quanh. Người mang mặc cảm phải nhận thức rằng tất cả mọi người đều có giá trị đối với ai đó và trong đó có bạn.

Đáng thương lớn nhất của đời người là tự ti

Bởi những kẻ tự ti vốn không đủ niềm tin vào bản thân mình, họ hoài nghi chính mình, hoài nghi tất cả và mất niềm tin vào cuộc sống. Những người sống như vậy quả thật đáng thương. Con sâu cái kiến sinh ra còn có ý chí sinh tồn cho nên con người ta sống ở trên đời phải biết mưu cầu hạnh phúc cho  mình, biết trân trọng những gì mình có để mà vươn lên tốt đẹp hơn. Tự ti làm con người ta thiếu đi cái tự tin, cảm thấy mình luôn nhỏ bé, yếu đuối, sẵn sàng buông xuôi…. Như thế thì thật đáng thương và cũng thật đáng trách. Trong mỗi con người chúng ta ai cũng có một góc khuất nào đó và tự soi vào để tìm xem mình có chút tự ti nào không thì sẽ thấu hiểu điều Phật dạy.

Chuyển hóa tự ti theo lời  Phật dạy

Để chuyển hóa tự ti điều đầu tiên phải nhận ra nó trong chính bản thân mình. Cần phân biệt rõ ràng giữa tự ti với các đức tính khiêm hạ, khiêm tốn vốn cần thiết và hữu ích cho cuộc sống. Hiện bạn đã nhận diện rất rõ những biểu hiện tự ti của mình, đó là điều cần thiết cho việc trị liệu và chuyển hóa. Kế đến cần tìm hiểu những nguyên nhân dẫn đến hình thành sự tự ti của bản thân mình. Có thể do những sang chấn tâm lý lúc thiếu thời, thậm chí có thể sớm hơn như do tổn thương tâm lý lúc còn hoài thai hay do nghiệp báo từ những đời quá khứ hoặc do những khiếm khuyết về cơ thể, hạn chế về năng lực, gặp nhiều thất bại… đã hình thành nên những mặc cảm, tự ti. Sau khi nhận diện rõ ràng về những nguyên nhân, biểu hiện tự ti của chính mình rồi, bạn hãy bình tâm quán chiếu sâu sắc hơn nữa để thấy rằng không có ai hoàn hảo cả. Mình có thể không bằng người ở phương diện này nhưng hơn người ở phương diện khác. Cuộc sống vốn nghiệt ngã nhưng luôn công bằng. Nếu khiếm khuyết về cơ thể thì cố gắng lành lặn tâm hồn, nếuu năng lực hạn chế thì cố gắng cần cù học hỏi, cần mẫn và nhẫn nại làm việc còn nếu gặp phải trắc trở, thất bại thì làm lại từ đầu vì sau cơn mưa trời lại sáng. Cũng như nếu tự ti, mặc cảm thì nên hiểu rằng đó là dư nghiệp của mình. Hãy thành tâm sám hối những ác nghiệp trong các đời kiếp quá khứ, nhất là nghiệp cống cao ngã mạn, khinh khi xem thường người khác. Người Phật tử, nếu thành tâm sám hối tu tập từ bi hỷ xả cùng với phát huy năng lực thiền quán để thấy rõ mình và người trong tuệ giác duyên khởi thì sẽ chuyển hóa được tự ti, mặc cảm thành tự tin và luôn tin vào chính mình, tin vào tương lai cuộc sống.

Liều thuốc cho căn bệnh tự ti

Không so sánh

Không nên so sánh mình với người khác. Ai cũng có điểm mạnh và điểm yếu. Nên nhớ rằng mỗi người là một cá thể khác nhau. Càng so sánh thì bản thân bạn càng tự ti hơn mà thôi. Hãy tự hào vì bạn là chính bạn không phải là một ai khác.

Trau dồi kiến thức

Bạn hãy cố gắng học tập cũng như trao dồi kiến thức cho bản thân mình vì đó là liều thuốc rất quan trọng tiếp thêm sự tự tin cho bạn. Chịu khó học tập, đọc sách, nghiên cứu tài liệu, bạn sẽ hiểu biết và thành công hơn trong cuộc sống. Mọi người xung quanh sẽ tin tưởng vào năng lực của bạn hơn. Nhờ vậy, bạn sẽ không còn cảm thấy tự ti nữa.

Tôi có thể

Những gì bạn nói có thể, bạn sẽ thực hiện được còn những gì bạn nói không thể, thì chắc chắn bạn sẽ không thể thực hiện. Chính vì vậy, hãy dũng cảm nói tôi có thể  nếu thật sự bạn cảm thấy mình làm được. Cần phải cố gắng hết mình. Đừng bao giờ ngần ngại đối mặt với khó khăn, thử thách. Bởi nếu thành công bạn sẽ tự tin vào chính mình hơn. Có thể bạn sẽ thất bại nhưng cái bạn được sẽ là kinh nghiệm. So với những người thất bại những người thành công thật sự đã thất bại nhiều lần hơn chỉ đơn giản là vì họ đã cố gắng nhiều lần hơn.

Giữ vững lập trường

Đương nhiên sẽ có một số người nghi ngờ về khả năng của bạn. Bao nhiêu lời bàn ra tán vào.  Dù vậy bản thân bạn phải biết giữ vững lập trường của mình. Hãy bỏ ngoài tai những lời ấy và tự nhủ mình đã cân nhắc thật kỹ. Mình tin tưởng vào quyết định này. Bạn cần dám nghĩ, dám làm và dám chịu trách nhiệm về mọi việc có liên quan đến mình để chứng tỏ bản lĩnh với mọi người.

Đôi mắt biết nói

Giao tiếp bằng mắt cũng là cách để thể hiện sự tự tin của mình. Không thể nói là tự tin nếu trong khi trò chuyện ánh mắt bạn cứ nhìn xuống sàn nhà. Phải nhớ rằng tư thế, tác phong bên ngoài góp phần quan trọng giúp bạn đẩy lùi căn bệnh thiếu tự tin.

Chú ý ngoại hình

Chịu khó trang điểm rồi lựa chọn kiểu tóc, giày dép, túi xách, trang phục,… thích hợp với từng tình huống cụ thể thì bạn sẽ thấy tự tin hơn rất nhiều. Hãy đi thẳng, ngẩng cao đầu, miệng cười và luôn tạo đôi môi biết giao tiếp. Mạnh dạn chủ động bắt chuyện với người khác sẽ giúp bạn tự tin vào mình hơn nhiều.

Hoạt động xã hội

Bạn cũng có thể tham gia sinh hoạt trong các đội nhóm  hay câu lạc bộ nào đó để loại bỏ sự tự, nhút nhát của mình. Rất nhiều diễn viên, MC hay nhà thuyết trình giỏi đã trưởng thành từ các phong trào đó. Chính môi trường này sẽ giúp bạn tự tin, năng động hơn.

Cũng giống như nhiều căn bệnh khác tự ti rất cần sự quyết tâm và thời gian. Hãy bắt đầu thay đổi từ hôm nay để bạn thấy rằng mình thật sự đang cho chính mình cơ hội để căn bệnh tự tin nhẹ nhàng biến mất khỏi tâm trí của chính mình nhé!